روز يكشنبه 20 قوس سال 1384 خورشيدي بخش تحقيقات
كوشاني أكادمي علوم أفغانستان با راه اندازي سيميناري
، در رابطه به حوزهء باستاني شمرغ و كتيبهء رباطك ، يك
بار ديگر توجه دانشمندان و حلقات علمي – فرهنگي كشور
را به اهميت كتيبهء رباطك جلب كرد .
كشف كتيبهء رباطك در سال 1993 ميلادي در كافر قلعه
رباطك مربوط ولايت سمنگان ، سرگذشت جالبي دارد ظاهراً
جنبهء تصادفي دارد .
متن كتيبه به زبان الفباي يوناني نوشته شده است كه
نخستين بار نيكولاس سيمز ويليام دانشمند بريتانيايي آن
را به زبان انگليسي ترجمه كرد . تا جاي كه مطبوعات
كشور نشان مي دهد پوهاند سرور همايون نخستين دانشمند
كشور است متن آن را از انگليسي به فارسي دري ترجمه
كرده و نوشتهء محققانه در ارتباط به كتيبهء رباطك
نوشته است .
در سيمينار اكادمي علوم شماري از دانشمندان اكادمي
علوم ، استادان پوهنتون تعليم و تربيه ، پوهنتون كابل
ونمايندگان نهاد هاي علمي ديگر دعوت شده بودند و نوشته
هاي خود را در رابطه به جنبه هاي گوناگون كتيبهء رباطك
خواندند، اميد روزي اين نوشته ها به چاپ برسند .
پيام مجتمع جامعهء مدني أفغانستان ( مجما ) در نشست گشايشي
سيمينار به وسيله عزيز رفيعي رئيس مجما خوانده شد . او
در آخر پيشنهاد كوتاه و جالبي در رابطه به كلمه شمرغ
داشت .او اظهار نظر كرد كه اصل كلمه ريشهء تركي دارد و
شمرق است كه به مفهوم جوشيدن ، آب جوشان و يا چشمهء
جوشان است .
او گفت هنوز در منطقه مردم همينگونه تلفظ مي كنند . او
توجه دانشمندان را به ريشهء اصلي اين كلمه جلب كرد .
گرفته شده از: ( مجله جامعهء مدني سال سوم ، شماره ششم
، قوس 1384 خورشيدي )